سبقت گرفتن در مکان هایی همچون، پیچ های تند، سربالایی های کم دید، تقاطع ها، ورودی تونل ها و پل ها به طور کامل ممنوع است. برای انجام سبقت ایمن، وضعیت پشت سر بررسی شود، از راهنما استفاده گردد، فاصله ایمنی رعایت شود و دنده مناسب انتخاب کنید. به یاد داشته باشید که تمرکز در رانندگی کلید اصلی موفقیت در این مانور است، زیرا کوچک ترین غفلت می تواند به حادثه ای جدی منجر شود.

سبقت گرفتن طبق ماده ۱۳۲ آیین نامه
طبق ماده ۱۳۲ آیین نامه هر راننده که قصد سبقت گرفتن از وسایل نقلیه که در جهت او حرکت می کند را دارد، تنها در جاده با خطوط منقطع و یا جاده های چند بانده مجاز به سبقت است. اما برای آغاز سبقت باید چراغ راهنما را روشن کرده و تنها از سمت چپ وسایل نقلیه کندتر سبقت بگیرد.

پس از سبقت و با طی شدن مسافت کافی با چراغ راهنما سمت راست زده و به طرف راست جاده بازگشته و در مسیر قبلی قرار بگیرد. به شکلی که بازگشت او به سمت راست جاده باعث بسته شدن مسیر دیگر خودروها نشود. با وجود این سبقت گرفتن از طرف راست خودروهایی که در حال گردش به چپ هستند، مجاز است.

محل های سبقت ممنوع
قوانین سبقت گرفتن در رانندگی برای ایمنی جاده است و به شما اجازه نمی دهد تا در هر شرایطی پا روی پدال گاز گذاشته و نظم جاده را تهدید کنید. سبقت گرفتن در برخی شرایط جاده ممنوع است. مواردی مانند:

• در پیچ های تند و سربالایی هایی که میدان دید راننده کم است
• از ۵۰ متر مانده به پیچ های جاده تا ۵۰ متر پس از هر پیچ
• از ۵۰ متر مانده به تقاطع راهها یا تقاطع راه آهن تا ۵۰ متر پس از هر تقاطع
• در شرایطی که روشنایی جاده و یا میدان دید راننده به هر علت کافی نباشد
• سبقت گرفتن از وسیله نقلیه که خود آن وسیله در حال سبقت گرفتن است
• هر نوع سبقت برای اتوبوس ها و یا کامیون ها در معابر شهری
• در نقاطی که به دلیل ویژه تابلوهای سبقت ممنوع نصب شده است
• از ۱۰۰ متر مانده به ورودی تونل ها، پل ها تا انتهای آنها

نحوه سبقت گرفتن
سبقت باید اصولی و بر مبنای نکات رانندگی ایمن باشد. آموزش سبقت گرفتن در رانندگی خیلی سخت نیست، اما موضوع صحبت ما درباره مرگ و زندگی است. پس اگر رعایت قوانین برای شما مهم است، بهتر است آموزش سبقت گرفتن در رانندگی را جدی بگیرید.

اطمینان از مجاز بودن سبقت
در یک لحظه باید شرایط جاده را بررسی کرده و مطمئن شوید که در آن مکان مجاز به سبقت گرفتن در رانندگی هستید. با یک نگاه ساده به نوع خطوط بین جاده ای به راحتی می توانید شرایط را ارزیابی کنید. بررسی تابلو و علائم راهنمایی جاده، ارزیابی شرایط جاده مانند پیش بینی ورود به پیچ، تونل و یا تقاطع وظایفی است که باید در همان لحظه آغاز سبقت انجام داده باشید.

بررسی وضعیت جلو و پشت سر
برای سبقت گرفتن در رانندگی ابتدا به شکل طبیعی شرایط پیش رو در جاده را ارزیابی می کنید. اما در همین لحظه یک نگاه هر چند گذری به پشت سر بیندازید و مطمئن شوید که قبل از شما خودروی دیگری تصمیم به سبقت نگرفته باشد در غیر این صورت بهتر است قید سبقت در آن لحظه را بزنید و اجازه دهید تا خودرویی که زودتر سبقت را آغاز کرده، از شما و آن خودروی کند پیش روی شما سبقت بگیرد. در چنین شرایطی آرام باشید.

استفاده از راهنما
راهنما زدن در آغاز سبقت، تضمین ایمنی شما در تمام مدت زمان کوتاه سبقت است. طبق قانون سبقت گرفتن در رانندگی، باید در لحظه آغاز سبقت از راهنمای چپ خودرو استفاده کنید. این راهنما در واقع هشداری برای دیگر خودروهای پشت سر شما است که از تصمیم شما برای آغاز سبقت مطلع شده و دیگر اقدام نکنند. رعایت همین نکته ی ساده ضامن امنیت همه خودروها در انواع جاده است.

رعایت فاصله ایمنی
هنگام سبقت گرفتن در رانندگی باید خیلی سریع چند فاصله را تخمین بزنید. اولین نکته رعایت فاصله طولی از خودروی جلویی است. رعایت این فاصله ی ایمن به شما فرصت می دهد تا در زمان کافی تصمیم گیری کنید و در عین حال فضای لازم برای آغاز سبقت را در اختیار داشته باشید. همچنین رعایت این فاصله ضامن بازگشت و توقف سبقت در صورت بروز خطر است. از سوی دیگر باید در همان لحظه آغاز سبقت فاصله زمانی با خودروهای مقابل را تخمین بزنید. در طول سبقت نیز فاصله عرضی حداقل ۱ متر از خودروی کناری را رعایت کنید.

افزایش سرعت به موقع
افزایش به موقع سرعت از نکات حیاتی هنگام سبقت گرفتن در رانندگی است. نکته کلیدی انتخاب دنده مناسب در لحظه افزایش سرعت و آغاز مانور سبقت است. آیا دنده شما برای شتابگیری سریع کافی است ؟ و یا باید یک یا دو دنده کمتر را برای افزایش سرعت به موقع انتخاب کنید ؟ مانور سبقت باید در طول ۵ الی ۶ ثانیه کامل شود. در این صورت درباره دنده مناسب و زمان کافی شتاب گیری به موقع تصمیم گیری کنید.

عدم سبقت در پیچ ها و نقاط کور
طبق یک قانون نانوشته در جاده هایی که نمی شناسید، مانند دیگران رانندگی کنید. اگر باقی خودروهای سواری سبقت نمی گیرند و یا با احتیاط بیشتری رانندگی می کنند، همیشه احتمال وجود پیچ های تند یا نقاط کور و حتی یک شرایط پیچیده مانند دست انداز یا سرعت گیر را پیش بینی کنید. اگر هنگام سبقت با پیچ و یا نقطه کور و… روبرو هستید، همان لحظه از سبقت منصرف شده و به شرایط ایمن پشت خودروی کندتر بازگردید.

بازگشت ایمن به لاین خود
در پایان مانور سبقت حتما به لاین خود باز گردید. از ادامه رانندگی در لاین سبقت جدا خودداری کنید، مگر در جاده های دو یا سه بانده که همچنان می توانید در لاین سبقت باقی بمانید. اما از هر نوع ماجراجویی و باقی ماندن در لاین سبقت جاده های دو طرفه پس از پایان مانور سبقت جدا خودداری کنید.

صبوری و پرهیز از عجله
راننده های ماهر آنهایی نیستند که پی در پی و در هر لحظه برای هر نوع سبقت اقدام می کنند. بلکه مهارت در شناسایی کامل شرایط، ارزیابی درست جاده و رانندگی ایمن است. پیچ های تند، مسیرهای باریک و نقاط کور همیشگی نیستند. صبور باشید و این مکان های پر خطر را به آرامی سپری کنید. مطمئن باشید که شرایط جاده به زودی امن و فضای کافی برای مانور سبقت ایمن شما وجود دارد.

سبقت گرفتن در جاده های دو طرفه
سبقت گرفتن در جاده های دو طرفه که فقط یک خط رفت و یک خط برگشت دارند و تنها با خط ممتد و یا بریده از هم جدا هستند، یکی از خطرناک ترین مانورهای رانندگی است. توصیه ما پرهیز از سبقت گرفتن در جاده های دو طرفه است. اما اگر واقعا خودروی جلویی شما خیلی کند است، با در نظر گرفتن تمام نکات ایمنی سبقت بگیرید. مواردی مانند:

• شرایط جاده را ارزیابی کنید. آیا مجاز به سبقت هستید؟
• سرعت خودروی جلویی را بررسی کنید. شاید در حال رانندگی با سرعت مجاز جاده است
• فاصله ایمنی را رعایت کنید
• آینه و نقاط کور خودرو را چک کنید.
• راهنما زده و دنده را کاهش دهید تا با شتاب کافی وارد مانور سبقت شوید.
• در پایان مانور حتما آینه سمت راست خودرو را چک کرده و اگر کل خودرویی که از آن سبقت گرفته اید را به وضوح می بینید، به لاین خود بازگردید.

جمع بندی
سبقت گرفتن در رانندگی برای تخلیه هیجان شما نیست بلکه یک مانور حساس است که تنها در شرایط مجاز و با رعایت اصول ایمنی باید انجام شود. بی توجهی به قوانین، مانند سبقت در پیچ ها، تقاطع ها یا جاده های دارای تابلو ممنوع، می تواند جان راننده و دیگران را به خطر بیندازد. رعایت فاصله ایمنی، استفاده صحیح از راهنما، انتخاب دنده مناسب و مهم تر از همه تمرکز در رانندگی، عواملی هستند که ایمنی این اقدام را تضمین می کنند. پس همیشه با آرامش و دقت، شرایط جاده را ارزیابی کنید و تنها در موقعیت های مطمئن دست به سبقت بزنید.